27-10-07

The Suicide of Reason

suicideDe Amerikaanse politiek filosoof Lee Harris waarschuwde het Westen in zijn vorige boek “Civilization and its enemies: the next stage of history” (2004) dat het vergeten is wat het betekent om vijanden te hebben, een vijand die bereid is te sterven om te doden. Die vijand manifesteert zich vandaag in de dreiging van de radicale islam. In zijn nieuwe boek betoogt Harris dat het Westen slecht uitgerust is om de strijd aan te gaan met een dergelijke fanatieke vijand. Een beschaving gestoeld op rede, tolerantie, consensus en overleg kan het niet opnemen tegen een strategie van genadeloos geweld zonder zelf getransformeerd, of zelfs vernietigd te worden.

Een belangrijke denkfout die in het Westen wordt gemaakt, is dat het de geschiedenis ziet in het teken van vooruitgang. Daardoor ziet het het fanatisme van de radicale islam als een sociale pathologie, als een falen om te moderniseren in plaats van wat het werkelijk is, een alternatieve levensvatbare sociale orde waarvoor het Westen bijzonder kwetsbaar is. Harris vreest dan ook niet zozeer een clash van beschavingen maar een crash van onze beschaving door een weigering ze te verdedigen en daardoor het steeds meer toegeven aan de eisen van moslims.

Harris ziet twee fundamentele zwaktes in het Westen, enerzijds een overdreven vertrouwen in de kracht van de rede en anderzijds het onderschatten van de kracht die uitgaat van het fanatisme. Niet wij veranderen de moslims, maar de moslims veranderen ons. Harris citeert de Engelse arabist E. W. Lane, die in de 19de eeuw Egypte bezocht en voorspelde dat het contact met de Europese beschaving de fanatieke onverdraagzaamheid van de islam zou doen afnemen. In de laatste editie van zijn boek ‘Modern Egyptians’ moest Lane toegeven dat zijn voorspelling niet was uitgekomen, integendeel, het fanatisme was nog toegenomen, nét door het contact met het Westen.

The Suicide of Reason is een sterk geargumenteerd boek met een dosis noodzakelijk realisme. Wij moeten niet meer overtuigd worden. Zolang de politieke elites hun gevaarlijke illusies blijven koesteren en blijven denken dat ze een carpe diem-cultuur kunnen blijven handhaven, zolang rechten voor plichten komen, zolang de individuele zoektocht naar geluk voorrang blijft krijgen op de belangen van de gemeenschap, zijn we aan de verliezende hand.

01-10-07

Culture Counts

culturecountsIn zijn hoofdwerk Der Untergang des Abendlandes zag de cultuurfilosoof Oswald Spengler het Westen als een Faustische cultuur, dynamisch en strevend naar het onbereikbare. Hij was echter van mening dat onze eens rijke en levensvatbare cultuur verworden was tot een levenloze beschaving, met andere woorden, het verval was ingezet, het Westen was in zijn winterperiode aanbeland. Het is een cultuurpessimisme dat gedeeld wordt door de conservatieve filosoof Roger Scruton. De vraag is of de Westerse cultuur nog te redden is. En als we onze cultuur willen behouden, op welke manier? Scruton verdedigt in dit beknopte boek de Westerse cultuur tegen zijn interne critici en externe vijanden. Hij toont aan dat onze cultuur nog steeds een bron van morele kennis en weerlegt het modieuze sarcasme dat onze cultuur als niets meer dan een onbruikbaar erfgoed van “dode blanke mannen” ziet.

Scruton houdt een pleidooi voor zelfkennis en zelfbewustzijn. Het Westen zit in een acute identiteitscrisis door de dubbele uitdaging van het moslimfundamentalisme en het multiculturalisme. Europa heeft de morele of intellectuele kracht niet meer om zich hiertegen te verzetten. Het is de overtuiging van Scruton dat het lot van het Westen door Amerika bepaald zal worden. Zo blijft er weinig over van het Westen zonder Amerika en zijn vrijheid, optimisme, instituties, joods-Christelijk geloof en onderwijstraditie. Het Amerikaanse experiment heeft de mensheid twee grote verwezenlijkingen te bieden: een levensvatbare democratie en superieure technologie. Maar dat is uiteraard niet genoeg om de toekomst van het Westen te garanderen en biedt geen visie op het menselijke leven en zijn betekenis die de uitdaging aankan met het sarcastische nihilisme van de interne critici van het Westen of de humorloze onverdraagzaamheid van de islam. Tegenover zulke vijanden moeten we niet onze verwezenlijkingen bevestigen maar ons recht om te bestaan.

Er zijn zoveel culturen als er beschavingen zijn, ook al kan men tot een beschaving behoren en niets van haar cultuur weten, zoals het geval is voor de meeste Westerlingen vandaag. Want met cultuur bedoelt Scruton hoge cultuur. Dit kernachtige boek geeft een verhelderende diagnose van de Westerse identiteitscrisis. We hoeven het niet volledig eens te zijn om de hoop te koesteren dat dit belangrijke boek – hopelijk binnenkort ook in een Nederlandse vertaling – vele lezers zal kennen die het postmoderne nihilisme willen overstijgen en nog geloven in eigenheid en identiteit, kortom in zichzelf.

Een nieuwe wapenwedloop?

w89Dreigt er een nieuwe wapenwedloop? Of is dat een debat dat afgesloten werd met het einde van de Koude Oorlog? Allerminst, zo blijkt... De regering Bush heeft in 2002 de nucleaire opstelling van de VS, de ‘Nuclear Posture Review (NPR)’, aangepast zodat nucleaire wapens preventief inzetbaar zijn in een “niet-nucleaire omgeving”, dus niet enkel als reactie op een conventionele aanval maar tevens als “first strike”. Alhoewel het NPR-rapport geheim is, lekte er een deel van uit, met heel wat speculatie tot gevolg over een zogenaamd ‘beperkt gebruik’ van nucleaire ‘bunker busters’ om ondergrondse nucleaire onderzoeksfaciliteiten in Iran uit te schakelen.

Ondertussen kondigt zich een politieke clash aan tussen president Bush en het door Democraten gedomineerde Congres over de ontwikkeling en financiering van een nieuwe generatie kernwapens. Om het thermonucleaire zwaard scherp te houden wil Bush het Reliable Replacement Warhead-programma (RRW), opgestart in 2004, voortzetten om tegen 2012 tot productie te kunnen overgaan van een eerste nieuwe geavanceerde kernkop. Het argument voor deze hernieuwing, ondersteund door de leiding van de nucleaire onderzoekslaboratoria, is dat een deel van het huidige kernwapenarsenaal verouderd is en zonder modernisering onbetrouwbaar en zelfs gevaarlijk zou worden. Critici zien hierin een drogreden om een groot kernwapenarsenaal uit de Koude Oorlog te behouden (de VS hebben momenteel zo’n kleine 10.000 kernwapens waarvan er zo’n 5700 actief zijn) én nieuwe wapens te produceren. Anderen vinden dat Bush niet ver genoeg gaat. Zo bepleit de conservatieve think tank Heritage Foundation een modernisering die innovatie vooropstelt in plaats van het upgraden van oud wapentuig.

Even enkele cijfers: de VS hebben momenteel zo’n kleine 10.000 kernkoppen waarvan zo’n 5700 actief zijn. Rusland heeft er 16.000 en zo’n 5.800 actief. Groot-Brittannië 200, Frankrijk 350, China 130. Deze landen hebben het non-proliferatieverdrag ondertekend dat was opgevat om alle nucleaire wapens op te doeken. Andere zelfverklaarde kernmachten zijn Indië, Pakistan en Noord-Korea. Ook Israël heeft kernwapens maar heeft dit nooit officieel bevestigd en volgt een beleid van ambiguïteit. Premier Ehud Olmert versprak zich evenwel eind vorig jaar bij een Duits interview toen hij waarschuwde dat Iran streeft naar nucleaire wapens “zoals de VS, Frankrijk, Israël en Rusland.”

Op het einde van de Koude Oorlog zijn Reagan en Gorbatsjov er niet in geslaagd om hun kernwapens op te doeken maar ze hadden wel de wapenwedloop omgekeerd waarbij ze begonnen waren met het reduceren van hun kernwapenarsenalen. De VS zou de leiding kunnen nemen van een verdere reducering teneinde de verspreiding van kernwapens zoveel mogelijk te beperken. De ontwikkeling door de VS van een nieuwe generatie kernwapens zou daarentegen wel eens een triggereffect kunnen teweegbrengen waarbij steeds meer staten vanuit veiligheidsoverwegingen zullen streven naar nucleaire bewapening. Iran is al volop bezig. Maar de grootste bekommernis van zowel de VS als Europa inzake buitenlands beleid zou het nucleair terrorisme moeten zijn. Want een nucleaire afschrikkingstrategie (MAD of Mutually Assured Destruction), zoals tijdens de Koude Oorlog, werkt uiteraard niet bij niet-staatgebonden terroristen.

In Mortal Danger

inmortaldangerHet Amerikaans congres blijft sterk verdeeld over de hervorming van het immigratiebeleid. Het Huis van Afgevaardigden keurde een voorstel goed – toen de Republikeinen er nog de meerderheid hadden – dat onder andere strengere grenscontroles en sancties voor werkgevers die illegale immigranten tewerkstellen inhield. Het voorstel van de Senaat daarentegen draagt de voorkeur van president Bush weg: een verhoging van de grensveiligheid aan de Amerikaans-Mexicaanse grens maar ook amnestie en uiteindelijk staatsburgerschap voor de ongeveer 12 miljoen illegale immigranten in de VS.

Drijvende kracht in het Huis tegen illegale immigratie is Tom Tancredo, een Republikeins congreslid uit Colorado. Hij is sinds 1999 een lid van het Huis van Afgevaardigden en nationaal bekend in de VS vanwege zijn uitgesproken standpunten tegen illegale immigratie. Dat maakt hem persona non grata bij het Witte Huis. Begin april kondigde Tancredo zijn kandidatuur aan voor de presidentsverkiezingen van 2008. Het is zijn bedoeling om de andere Republikeinse presidentskandidaten zoals senator John McCain uit Arizona, de voormalige gouverneur van Massachusetts Mitt Romney en de voormalige burgemeester van New York Rudi Giuliani te dwingen zich uit te spreken over illegale immigratie.

Illegale immigratie bedreigt volgens hem niet alleen de Amerikaanse veiligheid, economie en sociale orde maar ook haar identiteit. In zijn boek "In Mortal Danger - The Battle for America’s Border and Security" legt hij uit dat het niet alleen lamentabele grenscontroles of een ontoereikend immigratiebeleid zijn die Amerika bedreigen. Dit zijn slechts symptomen van het fundamentele probleem van de Amerikaanse politiek en cultuur. Tancredo wijst naar de identiteitscrisis die de VS doormaken. De massale illegale immigratie maakt het alleen maar erger. De oorzaak is – niet verwonderlijk – de waanzinnige ideologie van het multiculturalisme waarvan ook de politieke elites in de VS doordrongen zijn.

De gevolgen van dit desastreuze beleid zijn niet te overzien: de impact op de lokale gemeenschappen voornamelijk in het Zuidwesten van de VS, de bedreiging voor de nationale veiligheid, de gevaren voor volksgezondheid en de afbraak van het leefmilieu en de levenskwaliteit. Tancredo beschrijft ook enkele aangrijpende verhalen van doorsnee Amerikanen die aan de Mexicaanse grens door de overlast hun levens verwoest zien. Tancredo besluit zijn boek met concrete hervormingsvoorstellen die de illegale immigratie kunnen afremmen en uiteindelijk omkeren. Maar net zoals in Europa is het grote probleem politieke wil.